JANUSZ KORCZAK

Naprawdę nazywał się Henryk Goldschmid. Urodził się 22 lipca 1878r w Warszawie, zginął zamorodwany w 1942 r. w obozie zagłady w Treblince wraz ze swoimi wychowankami.
Korczak był pedagogiem, publicystą, lekarzem i pisarzem. Zwiedzając kraj szczególnie interesował się szkołami, szpitalami dla dzieci, a także bezpłatnymi czytelniami pism dla dzieci i młodzieży. Był współtwórcą i kierownikiem Domu Sierot dla dzieci Żydowskich w Warszawie, a później Naszego Domu na Bielanach- był to sierociniec dla dzieci polskich, gdzie stosował nowatorskie metody pedagogiczne.
Stał się wielkim propagorem pedagogiki
.Domagał się dla dzieci m.in. :

• prawa do szacunku
• prawa do życia
• prawa do szczęścia
• traktowania dziecka poważnie
• żądał równouprawnienia dziecka
• poważnego traktowania jego spraw i przeżyć

Wprowadził samorządy wychowanków, które miały prawo stawiać przed dziecięcym sądem swoich wychowawców. Zainicjował pierwsze pismo publikowane przez dzieci. Pionier działań w dziedzinie resocjalizacji nieletnich, diagnozowania wychowawczego, opieki nad dzieckiem trudnym.

HENRYK JORDAN

Urodzony w Przemyślu 23.07.1842 r. Lekarz ginekolog , pionier wychowania fizycznego.
W 1867 r. wyjechał do Berlina, a stamtąd do Nowego Jorku. Utrzymywał się tam z gry na fortepianie. w restauracjach i w szkołach gimnastyki szwedzkiej. Rozpoczął praktykę lekarską w dzielnicy bogatych pod nazwiskiem H. Jordan, a w innych godzinach, jako J. Henry wśród ludzi biednych. Założył szkołę połoznych.Dzięki powodzeniu w pracy uzyskał potrzebne fundusze, które pozwoliły mu wyjechać do szkół lekarskich w Ameryce, Anglii i Berlinie.
Po powrocie do kraju w 22.01.1870 r. otrzymał dyplom doktorski Wydziału Medycznego. W 1874 rozpoczął praktykę prywatną, która przyniosła mu duże powodzenie, niezależność, zamożność.
W 1881R. został docentem i rozpoczął wykłady z teorii połoznictwa i diagnostyki chorób kobiecych. Został profesorem nadzwyczajnym połoznictwa i ginekologii na Wydziale Lekarskim UJ, a następnie objął kierownictwo kliniki.
Zajmował się również zagadnieniami higieny społecznej i zdrowotnymi warunkami wychowania młodziezy. Będą członkiem Rady Miejskiej Krakowa podjął starania o wprowadzenie nauki higieny w  seminariach nauczycielskich i na kursach uzupełniajacych Św. Scholastyki.
Wygłaszał i organizował odczyty dotyczące znaczenia higieny gier, zabaw, ćwiczeń fizycznych do prawidłowego rozwoju dzieci i młodziezy.
Współdziałał w sprawie opracowania projektu opieki lekarskiej w szkole, w projektowaniu ustawy o urządzeniu słuzby zdrowia w gminach.
Apelował, aby nauczycieli gimnastyki nie traktowali gorzej niż innych, zachecał, aby ukończyli uniwersytecki kurs tego przedmiotu, który funkcjonował pod jego kierunkiem od 5 lat.
Dzięki Niemu w 1899r. wprowadzono do szkół średnich instytucję lekarzy szkolnych oraz obowiązkowe lekcje gimnastyki. Założył w Krakowie Stowarzyszenie dla Dozywiania Ciepłą Strawą Ubogich Dzieci, Towarzystwo Tanich Mieszkań dla Robotników.

ZASADĄ WYCHOWAWCZĄ JORDANA BYŁO WSZECHSTRONNE KSZTAŁCENIE JEDNOSTKI POD WZGLĘDEM FIZYCZNYM, UMYSŁOWYM, MORALNYM, ESTETYCZNYM ORAZ UMIEJETNOŚĆ ŻYCIA W ZESPOLE


Henryk Jordan zmarł 18.05.1907r w Krakowie na skutek ataku dusznicy sercowej i zapalenia płuc. Został odznaczony austriackim Orderem Żelaznej Korony.


PARK MIEJSKI DR. HENRYKA JORDANA
W 1889r. na Błoniach w Krakowie, przeznaczony był na gry i zabawy na wolnym powietrzu. Park podzielony był na 12 boisk i słuzył bezpłatnie młodziezy szkolnej przez cały rok. Ćwiczącą młodzież dzielono na 25 osób. Instruktorami byli lekarze, studenci, nauczyciele.
Jordan układał z pracownikami plan gier i zabaw na każdy dzień dostosowujac je do wieku i siły dzieci. Istniał stały nadzór lekarski.Zorganizowano ,, pułk dzieci krakowskich", gdzie chłopcy odbywali ćwiczenia polowe, jednak został szybko rozwiązany, bo przybrał zbyt wojskowy charakter.
Zorganizował warsztat stolarski,, pracownię ślusarską, tokarską, rzeźbiarską. Można było od fachowca zaznajomić się z pracą ogrodniczą. Miało to na celu wzbudzanie poszanowania dla pracy fizycznej oraz wyrobienie umiejetności godzenia jej z pracą umyslową

KS.BRONISŁAW MARKIEWICZ

Urodził się 3.07.1842 r. w Prudniku. W 1867r. otrzymał święcenia kapłańskie.
Książe August Czartoryski postanowił idee ks. Bosco przenieś na ziemie polskie. Znajomi wskazali mu ks.Markiewicza, jako osobę, która chciałaby się kształcić w sztuce wychowania opuszczonej i zaniedbanej młodzieży. Ksiądz udał się do Turynu i w 1.01.1886 r. wstąpił do nowicjatu Zgromadzenia Księży Salezjanów, gdzie przebywał 7 lat.Załozył dom przyjęć sierot i dzieci opuszczonych(75 wychowanków). Naraził się tym władzom salezjańskim, które uważały, że mógł zatrzymać 20 wychowanków, jako parobków na farmie, gdyż został wysłany do Polski, jako proboszcz, a nie dyrektor zakładu.Ks. Markiewicz zerwał z salezjanami i zbudował dom drewniany, później murowany, gdzie przebywało 250 wychowanków.
Załozone przez niego Towarzystwo ,, Powściągliwość i Praca" po zatwierdzeniu w 1921r. reguły zakonnej przez władze kościelne stało się zgromadzeniem zakonnym pod nazwą ,, Towarzystwo Św. Michała Archanioła"

Główne elementy systemu oipekuńczo- wychowawczego Ks. Markiewicza:

• wyeliminowanie upokarzajacych kar
• rozwijanie samodzielności
• praca fizyczna- zależała od wieku dziecka, jaka była wykonywana
• okazywanie zaufania
• doceniana była zabawa i rekreacja- własna orkiestra dziecięca, boisko, biblioteka, sala teatralno- muzyczna
• warsztaty rzemieślnicze, pracownia krawiecka i szewska, młyn- gdzie młodzież uczyła się zawodu, produkowała wyroby na sprzedaż.

Jednak nie wszystkie reguły obowiązujące były idealne.Obowiązywał zakaz rozmów- traktowano, jako formę powściągliwości.
Obiady przyrządzano wyłącznie z jarzyn, kaszy, mąki , owoców strączkowych. Wszyscy jedli przy wspónym stole. Po odmówieniu modlitwy jeden z wychowanków odczytywał odpowiednie fragmenty pism o treści religijnej lub filantropijnej. Obiad kończył się modlitwą i krótką czytanką. Potrway mięsne pojawiały się 2 razy do roku.

Ks. Bronisław Markiewicz zmarł w 1912 roku. Jego uczniowie kontynuowali jego pracę.

KONWENCJA O PRAWACH DZIECKA

1. Prawa osobiste- każde dziecko ma prawo do rozwoju tożsamości, godności, szacunku, wyznawania własnych poglądów , religii. Każde dziecko ma prawo do zycia w kochajacej się rodzinie, do ochrony przed krzywdą i cierpieniem. Ma prawo do nauki na zasadzie równych szans.
2. Prawa socjalne - każde dziecko ma prawo do odpowiedniego standardu życia, ochrony życia, wypoczynku i czasu wolnego
3. Prawa kulturalne- każde dziecko ma prawo do nauki, korzystania z dóbr kultury, do pełnej świadomości swoich praw
4. Prawa polityczne-każde dziecko ma prawo do stowarzyszania się i zgromadzeń w celach pokojowych
5. Prawa ucznia w szkole-uczeń w szkole ma prawo do swobody wyrażania myśli, przekonań w szczególności dotyczących życia w szkole, a także religijnych i światopoglądowych, jesli nie narusza tym dobra innych ludzi. Do życzliwego, podmiotowego traktowania w procesie dydaktycznym. Ma prawo oczekiwać od nauczycieli wskazówek w celu rozwijania swoich zainteresowań i umiejętności. 

STATUS DZIECKA

1. Dziecko jest samodzielnym podmiotem, jednak ze względu na swoją dojrzałość psychofizyczną powinno być otoczone szczególną opieką wychowawczą i prawną
2. Dziecku należy się poszanowanie , szczególnie jego godności, tożsamości i prywatności.
3. Rodzina jest najlepszym środowiskiem wychowawczym dziecka
4. Państwo powinno wspierać rodzinę, a nie wyręczać ją z jej funkcji

Zasady, jakimi kierowano się przy tworzeniu statusu

1. zasada dobra dziecka- jak najlepsze działania na rzecz dziecka
2. zasada równości- wszystkie dzieci są równe wobec prawa
3. zasada poszanowania praw- wszystkie dzieci mają prawo do optymalnego rozwoju i wychowania
4. zasada pomocy państwa- w zabezpieczeniu odpowiednich warunków socjalnych i zdrowotnych dziecka

PEDAGOGIKA OPIEKUŃCZA- WYJAŚNIENIE POJĘCIA

Bada procesy opiekuńczo-wychowawcze w rozmaitych koncepcjach i kieruje tymi procesami. Każda z nauk współpracuje z pedagogiką ogólną- bada procesy w określonych aspektach: biologia, psychologia, socjologia. Powiazana jest indegralnie z rozwojem pedagogiki specjalnej i społecznej. Posiada jednak swoje odrębne problemy praktyczne i teoretyczne.
Pedagogika opiekuńcza zajmuje się różnymi postawami sieroctwa, całkowitej opieki nad dziećmi i młodzieżą, zawodowej specjalizacji w kształceniu przyszłych nauczycieli i wychowawców.
Rodowód pedagogiki opiekuńczej sięga czasów średniowiecza, kiedy często organizowano przytułki, sierocińce. Dominowała fizyczno- materialna opieka nad dzieckiem oraz zapewnienie pomocy w nauce.

Wg. Mariana Jakubowskiego pedagogika opiekuńcza obejmuje 3 cykle zagadnień:

• historia opieki nad dzieckiem
• aktualne problemy dziecka
• opieka nad dzieckiem zagranicą

Pedagogika opiekuńcza, której celem jest wychowanie, opieka zajmuje się poszczególnymi przypadkami i kategoriami sieroctwa. Zajmuje się teorią, jak również praktyką wychowania opiekuńczego.

ZADANIA PEDAGOGIKI OPIEKUŃCZEJ:
Nalezy rozpatrywać w 2 płaszczyznach:

• w płaszczyźnie teoretycznej- interesuje ją opsi, analiza, ocena faktów i zjawisk
• w płaszczyźnie praktycznej- obowiązuje przestrzeganie sformułowanych zasad.

Zasadniczym celem pedagogiki opiekuńczej jest diagnozowanie potrzeb ludzi i doskonalenie środowiska wychowawczego, by zaspokajać potrzeby w sposób społecznie pożądany.
Reguła postępowania opiekuna ma na celu rozwój jednostki w ramach jej zainteresowań i potrzeb.

Rozpatrując zadania pedagogiki opiekuńczej nalezy wymienić najważniejsze dyrektywy, zasady:

• optymalnego rozwoje każdej jednostki w ramach jej możliwości i aktualnych potrzeb
• integralnego związku opieki z wychowaniem i wychowania z opieką
• równego startu dla wszystkich dzieci i młodzieży
• dostatecznie wczesnej interwencji
• pełnego uspołecznienia jednostki
• mozliwie maksymalnej kompensacji braków
• zbiorowej odpowiedzialności za losy

OPIEKA NAD DZIECKIEM

Potrzeba- stan, w którym jednostka odczuwa chęć zaspokojenia, jakiegoś braku np. osiągnięcia pozycji społecznej.Rozróżnia się potrzeby podstawowe- które wiążą się z biologicznymi funkcjami.

OPIEKA- to ogół działań podejmowanych przez odpowiednie instytucje lub osoby w celu zaspokojenia codziennych potrzeb dzieci oraz wszechstronnego rozwoju ich osobowości. Szczególnie intensywnej opiekiwymagają dzieci pozostające w trudnych warunkach życiowych i wychowawczych, a więc dzieci, których rozwój jest zagrozony. Osoby lub instytucje sprawiajace opiekę ponoszą odpowiedzialność moralną i prawną  za powierzone dzieci.
Do instytucji zapewniających opiekę całkowitą zalicza się: rodzina, dom dziecka
opieka częściowa: inetnat, świetlica.

Opieka jest pierwszą działalnością wobec drugiego człowieka warunkującą jego przeżycie, jakość zdrowia, wychowanie, kształcenie, usamodzielnienie.
W miarę uzyskiwania samodzielności życiowej podopiecznego opieka przekształca się w pomoc. Zmienia swój charakter, a w coraz większym stopniu dominują procesy wychowawczo- edukacyjne.